Perakende ve E-Ticaret Sektörleri Açısından Reklam Kurulu’nun 13 Ocak 2026 Tarihli (365 Sayılı) Kararlarının Değerlendirilmesi

Ticaret Bakanlığı Reklam Kurulu’nun 13 Ocak 2026 tarihinde gerçekleştirdiği 365 sayılı toplantısına ilişkin kararları yayımlanmıştır. Kararlar incelendiğinde; özellikle perakende, hızlı tüketim malları ve e-ticaret alanlarında faaliyet gösteren teşebbüslerin fiyatlandırma stratejileri, indirim kampanyası koşulları, lojistik/teslimat vaatleri ve çevresel beyanlarına (greenwashing) yönelik çok sıkı bir denetim mekanizmasının uygulandığı görülmektedir.

SEKTÖREL BAZDA ÖNE ÇIKAN İHLALLER VE EMSAL KARARLAR

Tüketicide Yanıltıcı İndirim Algısı Oluşturulması

2022 yılından itibaren ise indirim söylemlerinde “30 gün kuralı” yürürlüğe girmiştir. Fiyat ve fiyat değişimleri üzerinden tüketici nezdinde gerçek olmayan bir indirim algısının yaratılması durumu, son yıllarda reklam kurulu ve Ticaret Bakanlığı’nın diğer organları tarafından sıkıca denetlenmektedir.

E-ticaret sitesinde "Siber Pazartesi Tüm Ürünlerde %80+%20 İndirim" ifadesiyle birden çok indirim oranı verilerek anlam karışıklığı (gerçekte olduğundan daha fazla indirim yapılıyormuş algısı) yaratılması ve ürünlerin indirimden önceki fiyatlarının "son 30 gün içindeki en düşük fiyat" olduğunun ispatlanamaması sebebiyle 863.580 TL idari para cezası ve reklamları durdurma cezası verilmiştir. Deha Mağazacılık / Madame Coco, 2025/4244

İnternet sitesinde yakın zamanda 490 TL’ye satılan bir ürünün kısa süre sonra fiyatının arttırılarak "984 TL yerine Kasım Özel 729 TL" olarak satışa sunulması, 30 gün kuralının açık ihlali sayılarak cezalandırılmıştır. Kohler, 2025/3819

Mağazada uygulanan "Net %50+1 Alana 1 Bedava" kampanyasında, bir tişörtün kampanya dönemindeki satış fiyatı 649,95 TL ile kampanya öncesi fiyatının aynı olduğu tespit edilmiş; sahte indirim kurgusu nedeniyle 86.358 TL idari para cezası uygulanmıştır. Aydınlı Hazır Giyim / Pierre Cardin ,2025/4241

Kampanya Kapsamının Gizlenmesi ve Eksik Bilgilendirme

Fiziksel mağazalarda yer alan afiş ve vitrin giydirmelerinde kampanya istisnalarının ve sürelerinin şeffaf bir şekilde tüketiciye sunulması şarttır. "Tüm", "Net" gibi kesinlik bildiren ifadeler kullanılırken sınırlar açıkça belirtilmelidir.

Mağaza girişlerinde kullanılan "%60 Net İndirim" veya "Pastel Ürünlerinde %60'a varan indirim" afişlerinin, mağazadaki tüm ürünleri kapsamaması (sadece seçili ürünlerde uygulanması) ve kampanyanın başlangıç/bitiş tarihlerinin afişlerde yer almaması nedeniyle reklam durdurma cezası uygulanmıştır. A.S. Watson, 2025/2492, 2025/4186, 2025/4187

"Tüm Ürünlerde Geçerli" ibaresine rağmen fiiliyatta mağaza içindeki bazı ürünlerin kampanya dışında bırakılmasına yönelik reklam durdurma cezası uygulanmıştır. Kamir Mağazacılık / Lufian, 2025/1310

İlan edilen kampanya tarihleri sona ermesine rağmen ilgili kampanya afişlerinin vitrinlerde ve mağazada sergilenmeye devam etmesi haksız ticari uygulama ve fiyat algısını bozucu eylem kabul edilmiş ve reklam durdurma cezası uygulanmıştır. A.S. Watsons, 2025/4185 ve Aydınlı Hazır Giyim, 2025/2427

Mutlak Fiyat Avantajı İddiaları ("Hep Ucuz" Teması)

Sektörde sıklıkla kullanılan fiyatlarda kesinlik bildiren ve genel geçer nitelik taşıyan söylemler, objektif/bağımsız araştırmalarla ispatlanmadığı müddetçe tüketiciyi yanıltıcı iddialar olarak kabul edilmektedir.

Market zincirlerinin sırasıyla kullandığı "A101 Hep Ucuz", "Şok Hep Ucuz" ve "İyisi Ucuza Migros'ta" şeklindeki büyük çaplı iletişim kampanyaları inceleme altına alınmıştır. Bakanlıkça 7 markette 3 ay boyunca temel tüketim maddeleri üzerinden yapılan fiyat analizlerinde, bu marketlerin her üründe ve "her zaman/sürekli" en ucuz olduğunu kanıtlayan bir veriye rastlanmamıştır. Kurul, "Hep" veya "İyisi Ucuza" gibi iddialı kelimelerin tüketicide "kesintisiz mutlak ucuzluk" beklentisi yarattığına karar vererek her üç markaya da durdurma cezası tesis etmiştir. A101, 2025/3947; Şok , 2025/3948; Migros, 2025/3949

E-Ticarette Lojistik Vaatleri ve "Sistemsel Hata" Savunmasının Reddi

E-ticaret sitelerinde tüketiciyi çekmek için kullanılan "Hızlı Teslimat" vaadi, operasyonel olarak desteklenmediği durumda aldatıcı reklam statüsünde kabul edilmektedir. Kurul ayrıca platformlardaki teknik hatalardan dolayı meydana gelen uyuşmazlıklarda ticari işletmelerin sorumluluk reddini kabul etmemektedir.

"1 Gün İçinde Kargoda" ve "Siparişin 1 iş günü içerisinde kargoya verilecektir" vaatleriyle satış yapılmasına rağmen ürünlerin günlerce kargoya verilmemesi ve teslimatın gecikmesi ceza sebebi sayılmıştır. Trendyol, 2025/1253; Altus, 2025/3337

Reklam Kurulu, IT sistemlerinden kaynaklanan aritmetik karşılaştırma hatalarını, tarih uyumsuzluklarını veya algoritma çakışmalarını işletmenin sorumluluğunu ortadan kaldıracak nitelikte teknik aksaklık olarak kabul etmemektedir. Avis kararında, kampanya doğrulama modülündeki teknik hata nedeniyle tüketicinin vadedilen indirimden yararlanamaması Kurul tarafından incelenmiş; "basiretli tacirin kendi sistemlerini hatasız yönetmesi gerektiği" vurgulanarak teknik kusurların tüketici mağduriyetine hukuki bir gerekçe oluşturamayacağına hükmedilmiştir. Keza Easycep dosyasında da sistemsel hata savunması reddedilerek tüketicinin ekonomik davranışını bozan bu tür teknik yetersizlikler yaptırıma bağlanmıştır. Avis, 2025/3900; Easycep 2026/4

Uygulama anasayfasında kampanyalı olarak "359 TL" gösterilen bir menünün, restorana tıklandığında "399 TL" olarak sunulması fiyat yanıltması kapsamında değerlendirilmiştir. Baydöner / Trendyol Go, 2025/2122

Çevresel Beyanlar (Greenwashing) ve Ürün İçeriğinde Yanıltma

İşletmelerin sürdürülebilirlik kapsamında üretmiş olduğu söylemler, ambalajlarda ve reklamlarda kullandıkları ifadelerin somut gerçekler ve araştırılmalara dayandırılması gerekmektedir.

Ürün ambalajlarındaki "Doğada çözünebilen ambalaj", "%100 yenilenebilir enerji" ve "Atıklarımızın %95'ini geri kazanıyoruz" iddialarının, hangi ortamlarda çözündüğünün veya hangi enerji kaynağının kullanıldığının belirtilmemesi, geri kazanım oranının şirketin tüm faaliyetlerine ait olup ürüne özgü olmaması sebepleriyle belirsizlik taşıdığı tespit edilerek "yeşil aklama (greenwashing)" yapıldığı gerekçesiyle reklam durdurma ceza verilmiştir. Sanipak / Selpak, 2025/3053

"Doğada çözünen lifler" iddiasının, ambalaj üzerindeki "bezden filizlenen bitki" görseli ile birlikte sunularak "ürünün tamamen doğada çözündüğü" yanılgısı yaratması nedeniyle şirkete 863.580 TL idari para cezası kesilmiştir. Eruslu Sağlık / Sleepy, 2025/1819

E-ticaret platformunda farklı bir materyalden üretilen bir ürüne "%100 Hakiki Deri" ibaresinin yazılmasının ardından firmanın sistemsel hata savunması kabul edilmemiş ve bu durum ihlal olarak kabul edilerek reklam durdurma cezası uygulanmıştır. U.S. Polo Assn, 2025/3792